Bono Nedir? Bono Çeşitleri Nelerdir?

Finans dünyası içinde güvenli ve sabit getirili bir yatırım aracı için bonolar uygun bir seçenektir. Peki bono nedir? Hem bireysel hem de kurumsal yatırımcılar tarafından sıklıkla tercih edilen bonolar, popüler yatırım araçları içerisinde yer alır. Risk seviyesinin hisse senedi gibi dalgalı yatırım araçlarına göre daha düşük olması ve vade sonunda öngörülebilir bir getiri sunması, bonoları cazip hale getirir. Bono çeşitleri neler olduğu ve nasıl çalıştığı gibi detayları bu yazımızda senin için kaleme aldık. Haydi gel detaylara birlikte bakalım.

Merak edilen yatırım araçlarından biri de bonolardır. Peki bono ne demek? Bono, devletin veya özel şirketlerin borçlanma amacıyla çıkardığı, belirli bir vadesi ve sabit bir faiz getirisi olan menkul kıymetlere verilen isimdir. Yatırımcılar, bonoyu satın aldığı zaman ihraççı kuruma borç vermiş gibi olur. Karşılığında kurum, vade sonunda anapara ile birlikte faiz getirisini yatırımcıya ödemeyi taahhüt eder. Aslında bonolar, bir nevi borç senedi olarak da düşünülebilir. Tüm bunların yanında bono, yatırımcılar için portföylerini çeşitlendirebilecekleri risksiz bir yatırım aracı olarak da ön plana çıkar. Bonolar kısa ve orta vadeli olmak üzere iki farklı yatırım seçeneği sunar. Böylece geniş bir yatırımcı kitlesine hitap eder. Ülkemizde devlet tarafından çıkarılan bonolar genellikle 1 yıldan kısadır. Şirket bonolarında ise bu süre daha uzun olup değişiklik gösterebilir. Bonolar düşük risk profilleri sayesinde portföylerde sabit getirili bir araç olarak tercih edilir.

Finans piyasalarında dolaşımda olan bonolar, ihraç eden kuruma, faiz yapısına veya vade türüne göre farklı sınıflara ayrılmaktadır. Birden fazla bono çeşidi yer almakta olup senin için bunları açıkladık. Bono çeşitleri şu şekilde sıralanabilir:

Finans sektöründe en bilinen bono türü hazine bonosudur. Türkiye’de Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından çıkarılan bu bono türü devlet garantisi taşır. Risk seviyesi düşük bir yatırım aracı olan hazine bonosu, yatırımcılar tarafından güvenli bir liman olarak görülmektedir. Bu bonoların vadesi ise genellikle 1 yılın altında olarak bilinir. Getirisi sabit olan bu bonolar çoğunlukla iskontolu olarak satılmaktadır. Devlet tahvili ve hazine bonosu çoğunlukla düşük risk isteyen yatırımcılar tarafından tercih edilir.

Finansman bonosu, anonim şirketlerin ve bankaların kısa vadeli işletme sermayesi ihtiyaçlarını karşılamak için çıkardıkları borçlanma araçlarıdır. Genellikle 60 ila 720 gün arasında vadesi vardır. Anonim ortaklık statüsündeki bu bonolar banka, büyük firma ve finans kuruluşları tarafından ihraç edilir. Genellikle kısa vadeli fon ihtiyaçlarına yanıt verir. Geri ödeme süresi ise genellikle 9 ayı bulmaktadır.

Banka bonosu, kalkınma ve yatırım bankaları tarafından çıkarılan borçlanma senetleridir. Kısacası, borçlu olarak çıkarılan senetlere banka bonosu denir. Risk seviyesi, bankanın mali gücüne ve piyasadaki konumuna göre değişmektedir. Genellikle mevduata alternatif arayan yatırımcılar tarafından tercih edilmektedir. Bankaların fon toplama yöntemleri arasında önemli bir yeri de bulunur.

Altın, gümüş, platin bonoları olarak da bilinen kıymetli maden bonoları, değerli madenlere dayalı olarak ihraç edilir. Nominal değerleri maden cinsinden hesaplanır. Getirileri hem faiz gelirinden hem de maden fiyatındaki artıştan etkilenmektedir. Kur ve emtia fiyat dalgalanmalarından doğrudan etkilendiği için klasik bonolara göre daha dalgalı bir fiyat yapısına sahip olabilir.

Bono hesaplama yaparken dikkat etmen gereken birkaç nokta bulunur. Bunlar para miktarı, vade zamanı ve temel faiz bilgileri üzerinden değerlendirme yapmaktadır. Bu faktörler dikkate alınarak bononun getirisi kolayca hesaplanabilir. Peki bonoların belirli bir vade için sunacağı kazancı hesaplarken nasıl bir formül uygulanır? İşte bono hesaplaması yaparken uygulayacağın formül şu şekildedir:

• (Anapara / 100) x (Faiz Oranı / 365) x Toplam Gün Sayısı

Hesaplama yapılırken getirinin anaparaya, vade süresine ve faiz oranına göre değiştiği unutulmamalıdır. Dilersen işlem yapacağın kurumun hesaplama araçlarını kullanarak da doğru ve sorunsuz bir hesaplama yapabilirsin.

*Yukarıda verilen bilgiler yatırım tavsiyesi değildir.