Akdi Faiz Nedir? Kredi Kullanırken Bilmeniz Gerekenler

Kredi kartı ekstreni incelerken karşına çıkan "faiz" satırları bazen kafa karıştırıcı olabilir. Özellikle akdi faiz kavramı gecikme faiziyle sık sık karıştırılır. Oysa ikisi farklı koşullarda devreye girer ve farklı tutarlara uygulanır.

Akdi faiz nedir sorusunun cevabı aslında kart sözleşmelerinde zaten yazılıdır: dönem borcunun, son ödeme tarihine kadar tamamen kapatılmayan kısmına günlük olarak işleyen faizdir. Adını bu oranın kredi kartı sözleşmesiyle önceden taraflar arasında belirlenmiş olmasından alır; bu yüzden "sözleşme faizi" olarak da bilinir. Sadece asgari tutarı ödediğinde kalan bakiye üzerinden bu faiz işlemeye başlar ve tutar bir sonraki ekstreye yansır.

Birçok kart sahibi faizin ekstre kesim tarihinden itibaren işlediğini düşünür. Oysa durum böyle değildir. Hesap kesim tarihi ile son ödeme tarihi arasındaki dönem, aslında faizsizdir. Eğer dönem borcunun tamamını son ödeme tarihine kadar ödenirse hiçbir ek maliyetle karşılaşılmamaktadır. Ancak son ödeme günü geçtikten sonra ödenmeyen kısım kaldıysa o andan itibaren bir sonraki hesap kesim tarihine kadar günlük olarak faiz işlemeye başlar. Yani burada önemli bir ayrım vardır: asgari ödeme tutarına kadar olan kısım ödenmezse gecikme faizi asgari tutarın üzerinde kalan bakiyeye ise akdi faiz uygulanır. İkisi aynı anda, farklı tutarlara işleyebilir.

Akdi faiz oranı Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) tarafından periyodik olarak belirlenmektedir. Belirleme sürecinde azami faiz oranı da yer almaktadır. Azami faiz oranı Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB)’nın açıkladığı tavan orandır. Bankalar bu tavanı aşamaz. Ancak kendi akdi faiz oranı rakamını bu sınırın altında serbestçe belirleyebilir. Bu yüzden bankadan bankaya küçük farklar görülebilir. Güncel oranı öğrenmek için ekstreni ya da kullandığın bankanın faiz oranları sayfasını kontrol etmen en sağlıklısıdır. Çünkü bu rakamlar dönemsel olarak güncellenir.

Akdi faiz nasıl hesaplanır sorusunun yanıtı basit bir formülle özetlenebilir:

• Günlük Faiz Oranı = Ödenmeyen Toplam Tutar x Akdi Faiz Oranı x Gün/Ay

Örnek bir akdi faiz hesaplama üzerinden gidelim: Dönem borcun 30.000 TL olsun ve son ödeme tarihinde 6.000 TL asgari ödeme yaptığını varsayalım. Bu durumda kalan 24.000 TL'ye faiz işlemeye başlar. Aylık faiz oranının örnek olarak %4 olduğunu ve son ödeme tarihiyle bir sonraki hesap kesim tarihi arasında 20 gün bulunduğunu düşünürsek:

• Günlük oran: %4 ÷ 30 = %0,133
• Toplam faiz: 24.000 × %0,133 × 20 = 640 TL

Bu tutara ayrıca BSMV, nakit avans işlemlerinde ise ek olarak KKDF de eklenir; bu vergiler toplam maliyeti biraz daha artırır. Gerçek akdi faiz hesabı yaparken ilgili bankanın güncel oranlarını ve dönem borcunu esas almak gerekir.

Akdi faizin oluşmasını engellemenin en net yolu dönem borcunun tamamını son ödeme tarihine kadar kapatmaktır. Bunu yapamıyorsan birkaç basit alışkanlık maliyetini önemli ölçüde azaltabilir:

• Sadece asgari tutar yerine mümkün olduğunca fazlasını öde; kalan bakiye ne kadar küçükse işleyen faiz de o kadar az olur.
• Son ödeme gününü kaçırma ödemeyi tarihten bir-iki gün önce planla, EFT/FAST gecikmeleri seni son anda zor durumda bırakabilir.
• Otomatik ödeme talimatı tanımla böylece unutkanlıktan kaynaklanan gecikmelerin önüne geçersin.
• Büyük harcamalarını taksitlere böl. Taksitini zamanında ödediğin sürece ek akdi faiz doğmaz.
• Hesap kesim tarihini maaş gününe yakınlaştırmayı bankandan talep edebilirsin; bu, devreden bakiye riskini azaltır.

Akdi faiz kredi kartı kullanırken bilmen gereken en temel maliyet kalemlerinden biri. Dönem borcunu tam ödemek bu faizden tamamen kaçınmanın en garanti yolu. Eğer güncel oranları karşılaştırmak ya da dönem borcunu daha kolay yönetmek istersen ON Bankası'nın kredi kartı ürünlerini ve faiz oranlarını incelemen sana zaman kazandırabilir.

Kredi kartı kullanımına dair daha fazla bilgi almak istersen Kredi Kartı Limiti Neye Göre Belirlenir? adlı yazımızı da inceleyebilirsin.